1. Ile trwa rozwód?
To zależy od stopnia zgodności między małżonkami. Rozwód bez orzekania o winie może zakończyć się po jednej rozprawie, natomiast z orzekaniem o winie i dziećmi – trwać kilka miesięcy lub dłużej, nawet lata. Najbardziej wydłuża to postępowanie orzekanie o winie i badanie OZSS.
2. Czy mogę uzyskać rozwód bez orzekania o winie?
Tak, jeśli oboje małżonkowie zgodnie o to wniosą. To rozwiązanie przyspiesza postępowanie i zmniejsza jego emocjonalny koszt.
3. Ile kosztuje sprawa o rozwód?
Opłata sądowa od pozwu to 600 zł. Do tego dochodzą ewentualne koszty zastępstwa adwokackiego oraz opinii biegłych, w tym opinii OZSS, każda sprawa jest inna. Honorarium adwokata to kwestia indywidualna, zależna głównie od sprawy.
4. Jakie dokumenty są potrzebne do pozwu o rozwód?
Odpis aktu małżeństwa, odpisy aktów urodzenia dzieci, dokumenty potwierdzające dochody i wydatki oraz dowody wskazujące przyczyny rozpadu małżeństwa.
5. Czy rozwód z winy ma wpływ na alimenty?
Tak. Małżonek niewinny może żądać alimentów od małżonka winnego, jeśli po rozwodzie jego sytuacja materialna ulegnie pogorszeniu, zaś małżonek wyłącznie winny od małżonka niewinnego nie może dochodzić alimentów z tytułu niedostatku.
6. Jak ustala się wysokość alimentów na dziecko?
Uwzględnia się usprawiedliwione potrzeby dziecka oraz możliwości zarobkowe rodziców. Istotna jest też stopa życiowa rodziców i dziecka. Sąd analizuje m.in. koszty utrzymania, edukacji i opieki itd.
7. Czy mogę obniżyć alimenty, jeśli straciłem pracę?
Tak, można wystąpić o zmianę wysokości alimentów, jeśli nastąpiła trwała zmiana sytuacji finansowej, jednak nie można liczyć na to że intencjonalna rezygnacja z zatrudnienia ochroni nas przed płaceniem alimentów.
8. Jak dochodzić zaległych alimentów?
Należy skierować wniosek do komornika o wszczęcie egzekucji. Pomagam w przygotowaniu wniosków i kontaktach z komornikiem.
9. Czy pełnoletnie dziecko zawsze ma prawo do alimentów?
Nie. Jeśli dziecko jest w stanie utrzymać się samodzielnie, obowiązek alimentacyjny może zostać zniesiony, ale jest to kwestia wymagająca zbadania konkretnego przypadku.
10. Co to jest porozumienie wychowawcze (plan rodzicielski)?
To dokument, w którym rodzice ustalają zasady opieki, kontaktów i finansowania potrzeb dziecka po rozstaniu. Może być zatwierdzony przez sąd. Można uregulować w nim wiele kwestii istotnych i dla rodziców i dla dzieci.
11. Jak uzyskać ustalenie kontaktów z dzieckiem?
Składa się wniosek do sądu rejonowego właściwego dla miejsca zamieszkania dziecka. Pomagam w przygotowaniu takiego wniosku i reprezentuję w sądzie.
12. Co zrobić, gdy drugi rodzic utrudnia kontakty z dzieckiem?
Utrudnianie może dotyczyć i zobowiązanego i uprawnionego do kontaktu. Można wystąpić o zagrożenie nakazem zapłaty lub o egzekucję kontaktów – sąd może nakazać zapłatę za każde naruszenie ustalonych kontaktów.
13. Na czym polega opieka naprzemienna?
Dziecko mieszka naprzemiennie u obojga rodziców, np. tydzień u matki i tydzień u ojca. To rozwiązanie wymaga współpracy i odpowiedniej organizacji, a w większosci przypadków porozumienia między rodzicami. Zazwyczaj sąd wspiera się tutaj również opinią OZSS.
14. Jak ustalić miejsce zamieszkania dziecka?
Sąd bierze pod uwagę dobro dziecka, więzi emocjonalne, stabilność opieki oraz warunki bytowe każdego z rodziców.
15. Czy mogę zmienić nazwisko dziecka po rozwodzie?
Tak, ale wymaga to zgody drugiego rodzica lub decyzji sądu opiekuńczego.
16. Jak ustalić ojcostwo?
Sprawa o ustalenie ojcostwa prowadzona jest przed sądem rejonowym. Dowodem może być badanie DNA lub inne dowody potwierdzające pochodzenie dziecka.
17. Czy mogę zaprzeczyć ojcostwu, jeśli mam wątpliwości?
Tak, ale w określonych terminach. Sprawy te są wrażliwe i wymagają analizy dokumentów i dowodów.
18. Jak wygląda sprawa o podział majątku po rozwodzie?
Sąd ustala skład majątku wspólnego i jego wartość (bierze pod uwagę pasywa i aktywa), a następnie dzieli go między małżonków – wg równych lub nierównych udziałów, również z uwzględnieniem nakładów.
19. Czy mogę podzielić majątek jeszcze przed rozwodem?
Tak, jeśli istnieją ważne powody, sąd może ustanowić rozdzielność majątkową w trakcie trwania małżeństwa. Jest to możliwe również wówczas gdy małżonkowie umownie ustanowili ustrój rozdzielności majątkowej w trakcie trwania małżeństwa.
20. Czy kredyt hipoteczny wpływa na podział majątku?
Tak. Kredyt zaciągnięty wspólnie stanowi zobowiązanie obojga małżonków i wymaga rozliczenia przy podziale, bez zgody banku małżonkowie nie maja możliwości sami zmienić postanowień umowy kredytowej i osób zobowiązanych do jego spłaty.
21. Co wchodzi do majątku wspólnego małżonków?
Z zasady wszystko, co zostało nabyte w czasie trwania małżeństwa, poza darowiznami i spadkami otrzymanymi indywidualnie. Oczywiście są od tego wymienione w odpowiednich przepisach wyjątki.
22. Czy mogę żądać zwrotu pieniędzy zainwestowanych w majątek współmałżonka?
Tak, można dochodzić zwrotu nakładów z majątku osobistego na wspólny lub odwrotnie.
23. Czy firma jednego z małżonków wchodzi do majątku wspólnego?
Jeśli powstała w czasie trwania małżeństwa i była finansowana ze wspólnych środków – z zasady tak. Jest to zależne od formy prawnej takiej działalności.
24. Jak ustalić rozdzielność majątkową?
Można zawrzeć umowę u notariusza, przed zawarciem małżeństwa lub w trakcie trwania związku małżeńskiego lub złożyć wniosek do sądu, jeśli współmałżonek nie wyraża na to zgody.
25. Czy mogę złożyć wniosek o podział majątku po kilku latach od rozwodu?
Tak, nie ma ustawowego terminu – można to zrobić nawet po dłuższym czasie, można nie robić tego nigdy.
26. Ile trwa sprawa o podział majątku?
Od kilku miesięcy nawet do kilku lat, w zależności od liczby składników majątku, stopnia sporu między stronami, dowodów jakie należy przeprowadzić. Główny wpływ na długość i koszt postępowania o podział majątku mają zazwyczaj opinie biegłych.
27. Co to jest zachowek?
To część majątku, którą osoba pominięta w testamencie może żądać od spadkobiercy. Chroni najbliższą rodzinę spadkodawcy. Istnieje również możliwość dochodzenia zachowku przy braku testamentu, choćby z tytułu poczynionych przez spadkodawcę, jeszcze za jego życia darowizn.
28. Kto ma prawo do zachowku?
Dzieci, wnuki, małżonek i rodzice – jeśli byliby powołani do spadku z ustawy.
29. Ile mam czasu na przyjęcie lub odrzucenie spadku?
29. Ile mam czasu na przyjęcie lub odrzucenie spadku?
30. Czy mogę odrzucić spadek po terminie?
Tak, w wyjątkowych sytuacjach – np. jeśli nie wiedziałaś/eś o śmierci spadkodawcy, również w innych sytuacjach.
31. Jak podważyć testament?
Można to zrobić, jeśli testament był sporządzony m.in. pod wpływem błędu, groźby lub w stanie wyłączającym świadomość.
32. Co to znaczy „niegodność dziedziczenia”?
To sytuacja, gdy spadkobierca dopuścił się wobec spadkodawcy rażącego przewinienia, np. przemocy lub oszustwa.
33. Czy mogę żądać odwołania darowizny?
Tak, jeśli obdarowany dopuścił się rażącej niewdzięczności wobec darczyńcy. Jest to obarczone wieloma dodatkowymi warunkami.
34. Co zrobić, jeśli ktoś ukrywa składniki spadku?
Można złożyć wniosek o ujawnienie majątku lub zaskarżyć czynności ukrywające majątek.
35. Jak wygląda ubezwłasnowolnienie?
To decyzja sądu okręgowego wydawana, gdy osoba z powodu choroby lub zaburzeń nie jest w stanie samodzielnie kierować swoim postępowaniem.
36. Czy ubezwłasnowolnienie można cofnąć?
Tak, jeśli ustały przyczyny, które je uzasadniały.
37. Na czym polega przymusowe leczenie psychiatryczne?
Może być zastosowane wobec osoby stanowiącej zagrożenie dla siebie lub innych. Wymaga opinii lekarza i decyzji sądu.
38. Jak uzyskać nakaz opuszczenia mieszkania przez sprawcę przemocy?
Należy złożyć odpowiednio uargumentowany i poparty dowodami wniosek do sądu rejonowego. W pilnych przypadkach decyzja może zostać wydana nawet w ciągu 48 godzin.
39. Czy przemoc psychiczna też jest karalna?
Tak – ustawa o przeciwdziałaniu przemocy domowej obejmuje także przemoc psychiczną, emocjonalną i ekonomiczną.
40. Co zrobić, jeśli zostałam / zostałem niesłusznie oskarżony o przemoc domową?
W praktyce należy skontaktować się z prawnikiem i przedstawić dowody swojej niewinności – np. wiadomości, nagrania, świadków. Oczywiści można działać również samodzielnie, jednak warto w tak istotnych sprawach skorzystać z pomocy profesjonalisty, który w oderwaniu od emocji osoby bezpośrednio zaangażowanej oceni sytuację i przedstawi odpowiedni plan działania.
41. Jak wygląda mediacja w sprawach rodzinnych?
To dobrowolne spotkanie stron z mediatorem, które pozwala wypracować porozumienie bez procesu sądowego, mediacja może zostać również zlecona przez sąd rozwodowy, z urzędu i na wniosek.
42. Czy rozwód można uzyskać, gdy druga strona nie stawia się w sądzie?
Tak – sąd może przeprowadzić sprawę pod nieobecność pozwanego, jeśli został prawidłowo zawiadomiony. Istnieje kilka sytuacji gdy rozwód bez obecności na rozprawie jednej ze stron może zostać orzeczony.
43. Czy alimenty mogą być wypłacane bezpośrednio na konto dziecka?
Nie, świadczenie trafia do rodzica, który faktycznie sprawuje opiekę nad dzieckiem, jednak wbrew powszechnemu przekonaniu stwierdzenie „alimenty płatne do rąk matki/ojca” nie oznacza, że mają być one płatne dosłownie „do ręki”, w gotówce. Mogą być płatne na rachunek bankowy, chodzi o to, by były płatne tej konkretnej osobie.
44. Co to jest demoralizacja małoletniego?
To sytuacja, gdy dziecko przejawia zachowania sprzeczne z prawem lub zasadami współżycia społecznego. Sąd może podjąć środki wychowawcze lub nadzór kuratora.
45. Czy mogę odzyskać dziecko uprowadzone przez drugiego rodzica za granicę?
Tak – zgodnie z Konwencją Haską można żądać powrotu dziecka do Polski.
46. Ile mam czasu na zmianę nazwiska po rozwodzie?
Wg najnowszych przepisów z 2025 roku 6 miesięcy.